Η Ζωγραφική Πράξη ως Διαδικασία και Χρονικό Ίχνος στο Έργο της Όλγας Μπαρμάζη

You are currently viewing Η Ζωγραφική Πράξη ως Διαδικασία και Χρονικό Ίχνος στο Έργο της Όλγας Μπαρμάζη

Η Ζωγραφική Πράξη ως Διαδικασία και Χρονικό Ίχνος στο Έργο της Όλγας Μπαρμάζη

Η παρουσίαση μιας εικαστικής φωνής μέσα από την ιστοσελίδα της πρωτοβουλίας μας  Μελάνι σε Χαρτί αποτελεί πάντοτε μια πράξη συνάντησης, ανάμεσα στο έργο, στον λόγο που το προσεγγίζει και στο κοινό που το υποδέχεται. Με αυτή τη διάθεση δημοσιεύουμε το κείμενο του επιμελητή τέχνης Πάρη Καπράλου για το έργο της Όλγας Μπαρμάζη, το οποίο προέκυψε στο πλαίσιο της ενεργής συμμετοχής της στην επίσημη κοινότητα καλλιτεχνών που διατηρούμε.

Η πρωτοβουλία αυτή συγκροτεί έναν σταθερό πυρήνα δημιουργών που εργάζονται με συνέπεια και ερευνητικό προσανατολισμό γύρω από το χαρτί και το μελάνι, ενισχύοντας τον διάλογο για τις σύγχρονες μορφές έκφρασης του μέσου.

Η δημοσίευση του άρθρου στην ιστοσελίδα μας ανταποκρίνεται στη βασική μας επιδίωξη να αναδεικνύουμε το έργο των μελών της κοινότητας μέσα από τεκμηριωμένες, υπογεγραμμένες κριτικές προσεγγίσεις, οι οποίες φωτίζουν τη δημιουργική τους πορεία με ουσιαστική θεωρητική και αισθητική ανάλυση.

Με τη δημοσίευση αυτή επιθυμούμε να συμβάλουμε σε έναν ζωντανό και απαιτητικό διάλογο γύρω από τη σύγχρονη εικαστική δημιουργία, δίνοντας χώρο στη σκέψη που γεννά το έργο και στον στοχασμό που το συνοδεύει.

Αναλυτικά για την εικαστικό στην ιστοσελίδα της ΕΔΩ.

-Επιμελητική Ομάδα της πρωτοβουλίας ΜΕΛΑΝΙ ΣΕ ΧΑΡΤΙ

Ο πυρήνας της εικαστικής πρακτικής της Όλγας Μπαρμάζη εντοπίζεται σε μια χειρονομιακή, ρευστή αφαίρεση, όπου η γραμμή λειτουργεί ταυτόχρονα ως ίχνος κίνησης, ως χρονικό αποτύπωμα και ως φορέας νοήματος. Η γραμμή λειτουργεί ως καταγραφή της διάρκειας της πράξης και της σωματικότητας της χειρονομίας. Το ίχνος παραμένει ορατό, μη εξιδανικευμένο και αδιόρθωτο, ως μαρτυρία της κίνησης του χεριού και της εσωτερικής έντασης που εγγράφεται στη ζωγραφική επιφάνεια.

Σε αυτό το πλαίσιο, το έργο της παρουσιάζει σαφείς συγγένειες με τον Αφηρημένο Εξπρεσιονισμό (Abstract Expressionism), με έμφαση στη χειρονομιακή γραφή, στη σωματικότητα της πράξης και στην καταγραφή μιας εσωτερικής έντασης. Η κίνηση του χεριού παραμένει εμφανής και μη εξιδανικευμένη, και το ίχνος διατηρείται ως μαρτυρία της πράξης και της διάρκειάς της. Η ζωγραφική πράξη διατηρεί την αμεσότητά της και τη φυσική της ένταση.

Παράλληλα, το έργο της εντάσσεται στη Λυρική Αφαίρεση (Lyrical Abstraction), καθώς η καμπυλόγραμμη ροή, οι κυματισμοί και οι επαναληπτικές κινήσεις παραπέμπουν σε μια λυρική αντίληψη του αφηρημένου. Η μορφή μετασχηματίζεται συνεχώς, σχεδόν μουσικά, μέσα από τη ροή και την επανάληψη. Η γραμμή λειτουργεί ρυθμικά, επιτρέποντας στη ζωγραφική να αναπτύσσεται ως συνεχής μεταβολή και δυναμική εξέλιξη.

Η χρήση του μελανιού, οι κηλίδες, τα πιτσιλίσματα και τα πυκνά, νευρωνικά δίκτυα γραμμών συνδέουν το έργο με τον Αυτοματισμό και τη μετα-σουρεαλιστική γραφή. Οι μορφές ενεργοποιούν τον ψυχικό αυτοματισμό μέσα από έναν ελεγχόμενο αυτοματισμό, ο οποίος διαμορφώνεται ως ισορροπία ανάμεσα στη ροή και στη συνειδητή σύνθεση. Η χειρονομία εξελίσσεται ελεύθερα, ενώ παράλληλα οργανώνει τη ζωγραφική επιφάνεια μέσα από μια συνεκτική δομή. Η γραφή αναπτύσσεται ως πεδίο αυθόρμητης εγγραφής και συνειδητής χωρικής συγκρότησης.

Τα έργα της επιτρέπουν ανάγνωση μέσα από σύγχρονες οικολογικές και συστημικές προσεγγίσεις. Οι γραμμικές δομές και οι ρευστές μορφές σχετίζονται με έννοιες όπως δίκτυα, ροές, μνήμη, σώμα και ενέργεια. Οι μορφές παραπέμπουν ταυτόχρονα σε φυσικά φαινόμενα, όπως ρεύματα, κύτταρα, ρίζες και νευρώνες, καθώς και σε αφηρημένα συστήματα πληροφορίας. Η ζωγραφική επιφάνεια λειτουργεί ως πεδίο συνύπαρξης οργανικών και συστημικών δομών.

Η θεωρητική προσέγγιση του έργου αρθρώνεται μέσα από την έννοια της γραμμής ως συμβάν. Η γραφή λειτουργεί ως πεδίο παραγωγής νοήματος. Κάθε καμπύλη, κάθε διακοπή και κάθε κηλίδα συγκροτεί ένα χρονικό γεγονός. Το μελάνι λειτουργεί ως ρευστή σκέψη και ως μορφή σωματοποιημένης μνήμης που εγγράφεται άμεσα στο χαρτί. Η επανάληψη των ροών δημιουργεί μια οπτική παλινδρόμηση, μέσα από την οποία το βλέμμα κινείται ανάμεσα σε μικροδομές και μακροδομές.

Από ιστορική σκοπιά, το έργο εγγράφεται σε μια μακρά παράδοση της αφηρημένης χειρονομιακής πρακτικής του 20ού και 21ου αιώνα, με αναφορές στη μεταπολεμική αφαίρεση και στις πειραματικές χρήσεις του μελανιού ως πρωταρχικού μέσου. Το έργο αναπτύσσει μια κριτική συνομιλία με αυτές τις παραδόσεις μέσα από την ενσωμάτωση σύγχρονων ανησυχιών που σχετίζονται με τη μνήμη, τη ρευστότητα και τα συστήματα σύνδεσης. Η επιλογή του χαρτιού και η έμφαση στο ίχνος διαμορφώνουν μια άμεση και σχεδόν ημερολογιακή σχέση με την πράξη της ζωγραφικής.

Η σχέση της δημιουργού με την πρακτική της τέχνης συνδέεται ουσιαστικά με τη διαδικασία του sumi-e. Η επιρροή αυτή εκφράζεται ως προσήλωση στη διαδικασία, ως συγκέντρωση στη χειρονομία και ως αποδοχή της ροής. Η αγάπη για τις καμπύλες, τις ροές και τη μουσική διατρέχει σταθερά το έργο της. Η δημιουργός προσεγγίζει την εικόνα ως αυτόνομη γλώσσα και επιδιώκει η εικόνα να λειτουργεί ως εικόνα, μέσα από τη δική της εικαστική παρουσία.

Πάρης Καπράλος, Επιμελητής Τέχνης